Een theaterproject in Rojava; ‘2 workshops, 2 toneelstukken’

12 december 2022

Kunst, vooral theaterkunst, neemt een zeer belangrijke plaats in in de mentaliteit van de samenleving. Nog belangrijker voor een samenleving in de greep van genocide. Theater, een van de meest invloedrijke takken van kunst in de revolutionaire kunststrijd tegen de genocide, speelt een dominante rol op het gebied van kunst bij het vrijelijk reconstrueren van de mentaliteit van de samenleving.

Het theatercomité van Rojava heeft met succes het project ‘Twee Workshops, Twee Toneelstukken’ geïmplementeerd samen met Şanoya Çiya, dat blijft werken onder Tev-Çand. Het project, dat via theater wil bijdragen aan de vorming en opbouw van sociale mentaliteit op het gebied van kunst, is een belangrijke stap in de Koerdische taal.

Gericht op onderwijs, organisatie en artistieke praktijk realiseerden theateracteurs uit Rojava hun projecten stap voor stap, ondanks alle moeilijkheden, onder zeer zware omstandigheden. Op eigen kracht en de inspanningen van de Rojava-jeugd voerden de theateracteurs de theatrale werken op die ze hadden voorbereid voor het 45-jarig jubileum van de PKK. Zo produceerden ze 2 succesvolle toneelstukken over de geschiedenis van de partij. Met dit project werden jongeren opgeleid, georganiseerd en in actie gebracht.

De acteurs uit Rojava speelden hun werken vrij en met grote moed, onder het lawaai van de oorlogstrommels. Ze speelden niet alleen, ze stroopten de handen uit de mouwen om het leven te recreëren, te produceren, producties te beschermen en hun waarden na te leven.

Twee workshops

Dankzij de publiciteit in de steden Qamişlo en Dêrik woonden ongeveer 50 mensen de workshops bij, die begonnen met het geven van acteer-, scenario- en cameralessen aan de jongeren die voor het eerst in hun leven samenkwamen en in de kunst stapten. Na een maand trainen staken de jongeren de handen uit de mouwen en begonnen ze zich voor te bereiden op 2 toneelstukken voor het 45-jarig jubileum van de PKK. In beide toneelstukken, geschreven door Şanoya Çiya, presenteren ze delen uit de geschiedenis van de PKK aan het publiek.

Twee toneelstukken

Twee afzonderlijke toneelstukken, geschreven door Şanoya Çiya, werden na veel moeite op het podium gebracht door de studenten van de theaterworkshop van Qamishlo en Dêrik.

De twee toneelstukken heten Rastî Dagirkirî en Dara Jiyan’ê.

Rastî Dagirkirî vertelt het verhaal van het Siverek-verzet vóór 1980, onder leiding van Salih Kendal, een van de eerste kaderleden van de PKK, dat zijn stempel drukte op de geschiedenis van de PKK.

Salih Kendal, een leraar op een basisschool, sloot zich aan bij de PKK terwijl hij lesgaf in Ağrı. Het stuk is jaren geleden gemaakt. Het is geschreven en geënsceneerd door Hêvî Sanoger. Deze keer werd het stuk van Rojava-artiest en regisseur Kawa Fettah zeer gewaardeerd door het publiek.

Het tweede toneelstuk, het verhaal van Dara Jiyanê, is oud, maar het script is onlangs geschreven. Het toneelstuk, geschreven door Şanoya Çiya in 2017, vertelt opnieuw over de oprichtingsdagen van de PKK in 1978, het eerste congres. Dara Jiyanê is een toneelstuk dat het gedicht Dara Pîr van de dichter Cemal Melikşa uit Rojhilat integreert met het proces waarvan getuige was in het huis waar de PKK werd opgericht, het huis van de Zoğurlu-familie.

Het stuk, dat is verweven rond de as van dialectische principes zoals goed-kwaad, gisteren-vandaag, lokaal-universeel, speelt zich af in de tuin van de familie Zoğurlu. Het stuk vertelt het verzet van de moeder van Seyfettin Zoğurlu tegen het verzoek van het dorpshoofd om de boom te kappen in de tuin van het huis waar de PKK was gevestigd. Het gaat over de apoïsten die het huis kiezen voor de ontmoeting en het proces van thuiskomen. De familie leerde Mazlum Doğan, Sara, Abbas en Cuma kennen en stelde in het geheim het huis open voor de apoïsten. Ze ontmoetten leider Apo, hielden van de PKK-kaderleden en beschermden tegelijkertijd de boom in de tuin.

Geregisseerd door Şanoya Çiya, ontroerde het stuk het publiek en nam het het publiek mee terug naar de beginjaren, en liet zien hoe levend het verleden nog steeds is.

Beide toneelstukken, opgenomen door Komina Filma Rojava en Nefel Produksiyon, zullen binnenkort beschikbaar zijn voor het publiek om te bekijken op digitale media.

De toneelstukken, die op 27 november op het podium zouden staan, werden een week uitgesteld vanwege de Turkse aanvallen en om eer te bewijzen aan de martelaren die bij die luchtaanvallen vielen. Beide toneelstukken worden de komende dagen op veel plaatsen vertoond, vooral in Qamişlo, Dêrik en Rimêlan.