25 politieke en maatschappelijke organisaties uit Turkije en Koerdistan zijn overeengekomen een gezamenlijke alliantie voor strijd en solidariteit in Europa op te richten. Het initiatief heeft tot doel verschillende politieke stromingen samen te brengen en het verzet tegen de opkomst van rechtse en fascistische krachten, imperialistisch oorlogsbeleid en staatsrepressie te versterken. Tegelijkertijd zijn de deelnemende organisaties van plan het vredes- en democratiseringsproces in Turkije te ondersteunen en te pleiten voor een democratische oplossing voor de Koerdische kwestie.
De overeenkomst vloeit voort uit een bijeenkomst die op 17 oktober plaatsvond in het hoofdkantoor van de Federatie van Alevi-gemeenschappen in Europa (AABK) in Keulen. Vertegenwoordigers van diverse politieke stromingen en maatschappelijke bewegingen kwamen op uitnodiging van acht organisaties bijeen. In een gezamenlijke slotverklaring die vandaag is uitgegeven, bevestigen de deelnemers opnieuw hun vastberadenheid om hun organisatorische onafhankelijkheid te behouden en tegelijkertijd een duurzame basis te leggen voor gezamenlijke politieke actie.
Tegen militarisme, fascisme en imperialistisch oorlogsbeleid
In hun verklaring schetsen de organisaties een wereld die wordt gekenmerkt door toenemende internationale spanningen. Ze waarschuwen dat oorlogen en conflicten, aangewakkerd door imperialistische machtscentra, het risico op een grotere militaire confrontatie vergroten, die mogelijk kan escaleren tot een nieuwe wereldoorlog over de herverdeling van macht en hulpbronnen. Terwijl er steeds meer middelen worden besteed aan bewapening en oorlogsvoering, zo stellen ze, nemen armoede en sociale ongelijkheid toe. De gevolgen, zo stellen zij, worden vooral gedragen door de werkende en onderdrukte lagen van de samenleving, vrouwen en het natuurlijke milieu.
De ondertekenaars beschouwen de groeiende invloed van rechtse en fascistische bewegingen als onderdeel van deze ontwikkeling. Zij stellen dat militarisme, racisme, seksisme, vijandigheid jegens vluchtelingen en migranten, en de vernietiging van de natuurlijke levensvoorwaarden onderling samenhangen. Tegelijkertijd worden sociale krachten die zich tegen deze ontwikkelingen verzetten, in toenemende mate gecriminaliseerd.
De organisaties roepen daarom op tot sterkere internationale coördinatie tussen de strijdbewegingen. Zij merken op dat verzetsbewegingen van India tot Frankrijk en de Verenigde Staten, maar ook in Jemen en Rojava, niet van elkaar geïsoleerd mogen blijven. “Hun ervaringen moeten worden gebundeld en omgezet in een gemeenschappelijk kader van internationalistische solidariteit. Vrede, democratie en sociale rechtvaardigheid kunnen niet worden verwacht van juist die machtsstructuren die verantwoordelijk zijn voor oorlog, uitbuiting en onderdrukking. De sleutel ligt veeleer in het versterken van de banden tussen werkende en onderdrukte bevolkingsgroepen over de landsgrenzen heen.”
Gezamenlijk verzet tegen het beleid van de AKP en MHP
Een ander belangrijk aandachtspunt van de verklaring is de politieke situatie in Turkije. Volgens de organisaties maakt de AKP-MHP-regering misbruik van de internationale verschuiving naar rechts om haar autoritaire heersingssysteem permanent te verankeren. Zij wijzen erop dat de onderdrukking van de politieke oppositie, arrestaties, verboden en beperkingen van democratische rechten erop gericht zijn maatschappelijk verzet te onderdrukken en georganiseerde oppositiekrachten te verzwakken.
Volgens de organisaties behoren onder meer arbeiders, vakbonden, democratische organisaties, intellectuelen, kunstenaars en politieke oppositiegroeperingen tot degenen die hierdoor in het bijzonder worden getroffen. Tegelijkertijd worden de collectieve rechten van de Koerdische en Alevitische bevolkingsgroepen nog steeds met voeten getreden. Vrouwen worden geconfronteerd met patriarchaal geweld en discriminatie, terwijl de bescherming van kinderen en het recht op leven van dieren, evenals het behoud van de natuur, systematisch worden verwaarloosd.
De organisaties beschouwen dit beleid niet als een op zichzelf staande ontwikkeling in Turkije. Ze zien het veeleer als onderdeel van een breder autoritair offensief waarmee kapitalistische machtscentra en reactionaire regeringen reageren op maatschappelijke crises. Dit maakt het volgens hen noodzakelijk om de democratische en sociale strijd in Turkije te verbinden met die in Europa en andere delen van de wereld.
Een democratische oplossing voor de Koerdische kwestie als gedeelde verantwoordelijkheid
De deelnemende organisaties gaan expliciet in op het vredes- en democratiseringsproces en stellen: „Hoewel Abdullah Öcalan en de PKK de weg hebben vrijgemaakt voor een politieke en democratische dialoog door hun besluit om de gewapende strijd te beëindigen, blijven de AKP-MHP-regering en de Turkse staat weigeren de nodige stappen te zetten om echte vooruitgang te boeken.”
De slotverklaring benadrukt dat het door Öcalan in gang gezette proces de vrijlating van politieke gevangenen, de democratische en politieke participatie van voormalige guerrillastrijders en de terugkeer van verbannen politici mogelijk moet maken. „Het moet ook de weg vrijmaken voor volledige gelijkheid voor de Koerdische bevolking. Dit omvat in het bijzonder collectieve rechten op de moedertaal, identiteit, cultuur en vrijheid van vereniging.“
Volgens de verklaring zou een democratische oplossing voor de Koerdische kwestie niet alleen de belangen van de Koerdische bevolking dienen, maar ook die van alle volkeren en onderdrukte sociale groepen in Turkije. Tegelijkertijd verzetten de organisaties zich ertegen dat vredesinspanningen worden ondergeschikt gemaakt aan de politieke berekeningen van de regering en de staat, of dat ze worden uitgebuit voor eigenbelang. Vrede, democratie en gelijke burgerrechten, zo stellen zij, zijn geen concessies die door de machthebbers worden toegekend, maar moeten worden bewerkstelligd door middel van collectieve sociale strijd.
Duurzame samenwerking in plaats van tijdelijke allianties
Naast de politieke situatie werd tijdens de bijeenkomst in Keulen ook ingegaan op de organisatorische vereisten voor het opbouwen van een gezamenlijke beweging. Eerdere ervaringen met allianties zoals ABDEM, HDK-Europe en ADGB werden geëvalueerd. De deelnemers waren het erover eens dat gezamenlijke verklaringen en incidentele acties op zich onvoldoende waren. In plaats daarvan streven zij naar het tot stand brengen van een voortdurende samenwerking die verschillende sociale bewegingen en politieke organisaties samenbrengt.
Het is niet de bedoeling om één enkele organisatie op te richten waarin de deelnemende groeperingen hun politieke identiteit, structuren of programma’s zouden moeten opgeven. De alliantie moet juist gebaseerd zijn op gedeelde doelstellingen, wederzijdse erkenning en gelijkwaardige deelname. Politieke beslissingen moeten worden genomen via gezamenlijke besprekingen, terwijl de solidariteit moet worden versterkt door middel van concrete acties. De precieze politieke oriëntatie, de organisatiestructuur en de werkwijzen van de alliantie zullen in verder overleg worden uitgewerkt. Om ervoor te zorgen dat de alliantie al tijdens de oprichtingsfase actie kan ondernemen, zijn de deelnemers overeengekomen een gezamenlijke communicatiegroep op te richten.
20 organisaties verklaren zich bereid om als oprichtende leden toe te treden
Volgens de slotverklaring hebben 20 organisaties hun bereidheid uitgesproken om als oprichtende leden deel te nemen aan de nieuwe alliantie. Hiertoe behoren:
- Federation of Alevi Communities in Europe (AABK)
- Kurdistan Democratic Communities Congress in Europe (KCDK-E)
- Socialist Refoundation Party (SYKP-Europe)
- Confederation of Oppressed Migrants in Europe (AVEG-KON)
- Confederation of Democratic Rights in Europe (ADHK)
- Purple-Red Collective
- Association of Migrant Workers in Europe (AGEB)
- Confederation of Workers from Turkey in Europe (ATIK)
- European Revolutionary Democratic Communes Initiative (ADDKI)
- International Struggle Collective (EMK)
- Green Left Party Europe
- Socialist Women’s Union (SKB Europe)
- Council of Revolutionary Communes in Europe (ADKM)
- Federation of Democratic Dersim Associations in Europe (ADEF)
- Kurdish Women’s Movement in Europe (TJK-E)
- European Forum for Freedom and Peace (EFFP)
- European Council in Exile (ASM)
- Federation of Democratic Alevis (FEDA)
- Democratic Alevi Women’s Union (YJAD)
- New Woman and the TÜDAY Human Rights Association
Het Platform voor de Eenheid van de Arbeiders en de Broederschap van Volkeren (BIR-KAR), het Europees Front voor Arbeid en Vrijheid, de Anti-Imperialistische Liga (AIL) en de Rode Alliantie zullen in eerste instantie als waarnemers deelnemen en actief bijdragen aan de verdere ontwikkeling van de alliantie. In de komende weken staan er gesprekken op het programma met andere progressieve, revolutionaire en democratische organisaties uit Turkije en Koerdistan die in Europa actief zijn.
Oproep tot de opbouw van een internationalistisch solidariteitsfront
Tot slot hebben de deelnemende organisaties een gezamenlijke oproep gericht aan de democratische en revolutionaire krachten in Europa, waarin zij het volgende verklaren:
„Wij willen dat de eerste stap die wij in Keulen hebben gezet, aansluit bij de democratische strijd in Europa en Turkije, evenals bij de verzetsbewegingen in verschillende delen van de wereld. Wij zijn ervan overtuigd dat dit gemeenschappelijke strijdplatform onderdeel moet worden van een internationalistisch solidariteitsnetwerk waarin volkeren en sociale krachten uit verschillende regio’s elkaar versterken.”
Gezien het opkomende fascisme en het internationale oorlogsbeleid is een dergelijke samenwerking dringender dan ooit. We moeten ons gezamenlijk inzetten voor vrede, democratie, grondrechten en vrijheden, en onze gezamenlijke strijd tegen het opkomende fascisme, racisme, seksisme, vijandigheid jegens migranten, imperialistische agressie en antidemocratische onderdrukking intensiveren.
Verschillen in politieke programma’s en organisatiestructuren staan samenwerking niet in de weg. We delen een brede gemeenschappelijke basis in ons streven naar een gelijkwaardige, vrije en rechtvaardige samenleving.
Om deze gemeenschappelijke basis gezamenlijk te institutionaliseren, stevig te verankeren en uit te breiden, roepen we alle progressieve, revolutionaire en democratische organisaties en individuen uit Turkije, Koerdistan en migrantengemeenschappen in Europa op om zich aan te sluiten bij ons oprichtingsproces.”
