- Turkije
Derya Arslan, lid van het Centraal Bestuur van de Volkspartij voor Gelijkheid en Democratie (DEM-partij), zei in een interview met ANF Nieuwsagentschap dat de grootste verwachting van het publiek in de Newroz-gebieden het einde van de onzekerheid en het nemen van concrete stappen is. Ze benadrukte dat Abdullah Öcalan, wil het proces op een gezonde manier vorderen, vrije werkomstandigheden moet krijgen en dat deze situatie een wettelijke status moet krijgen, waarbij ze de noodzaak van „wettelijke garanties“ in plaats van „de facto mogelijkheden“ onderstreepte. ”
Arslan zei dat vrede niet eenzijdig kan worden gehandhaafd en voegde eraan toe dat het van vitaal belang is dat de regering een routekaart met een duidelijk tijdschema met het publiek deelt, met het oog op het maatschappelijk vertrouwen en de toekomst van het proces.
U zegt dat de aanbevelingen in het rapport van de commissie nu in praktijk moeten worden gebracht. Welke concrete en juridische eerste stappen verwacht u op dit moment als DEM-partij van de staat?
Het rapport van de commissie bevat geen abstracte wensen, maar concrete juridische en bestuurlijke maatregelen. Door deze maatregelen in praktijk te brengen, zal het proces een grotere vaart krijgen. Ik ben al dagenlang in de Newroz-gebieden. Jongeren vragen het, moeders vragen het, mensen die al jaren een prijs betalen voor deze zaak vragen het: „Waar gaat dit proces naartoe, en wanneer worden er concrete stappen gezet?“ Het is niet langer mogelijk om het publiek vage antwoorden te geven. Het publiek verwacht nu geen woorden en wensen, maar daden. En degene die die daden moet stellen, is de regering.
Abdullah Öcalan en de Koerdische Vrijheidsbeweging hebben een grote en historische wil getoond om de wapens te laten zwijgen en een klimaat van vrede te creëren. Om de tweede fase te laten beginnen, moet er nu op die wil worden gereageerd. Er is nergens ter wereld een voorbeeld te vinden waar vrede eenzijdig is gehandhaafd.
Het rapport van de commissie is geen document dat de Koerdische kwestie in haar geheel zal oplossen. Maar het is een brug die deze kwestie naar politiek en juridisch terrein zal brengen. Daarvoor is de eerste essentiële stap dat de heer Öcalan, de hoofdonderhandelaar van het proces, vrije werk- en communicatieomstandigheden krijgt. Het cruciale punt hier is dit: de regelingen betreffende de heer Öcalan moeten een officiële en juridische status krijgen, niet een de facto status. Een kader waarin een vandaag verleende kans morgen kan worden ingetrokken, is geen garantie; het is onzekerheid.
Daarnaast moet er een wettelijk kader worden vastgesteld dat het recht van leden van de Koerdische Arbeiderspartij (PKK) om deel te nemen aan de democratische politiek waarborgt en bescherming biedt tegen gerechtelijke vervolging. Wat betreft de uitvoering van de uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) en het Constitutionele Hof is er zelfs geen nieuwe regelgeving nodig; het volstaat dat de regering een duidelijk standpunt inneemt en dat die uitspraken snel worden uitgevoerd. Ook moeten curatoren voorgoed van de agenda van het land worden geschrapt.
U legt vaak de nadruk op “wettelijke regelgeving”. Op welke gebieden eist u in dit verband concreet dringende veranderingen?
Ten eerste een wettelijk kader. Zonder “als” of “maar”. Andere regelingen die worden getroffen zonder democratische integratie te waarborgen, verschillen niet van drassige grond waarop men een bouwwerk probeert te bouwen; hoe solide het ook lijkt, het kan het gewicht niet dragen.
Onmiddellijk na de speciale wet moeten democratiseringswetten op de agenda komen. Het drieledige kader dat de heer Öcalan al jarenlang naar voren brengt, vormt hierbij het kompas: politieke vrijheid, democratische consensus en universele wetgeving. Vrijheid van politiek en organisatie, onderwijs in de moedertaal, lokale democratie en een definitie van burgerschap waarin iedereen zich kan herkennen… Dit alles kan wellicht niet in één keer worden gerealiseerd. Om deze stappen te kunnen zetten, zijn echter een sterke politieke wil en een duidelijke koers nodig. Als de staat en de regering deze wil tonen, met de steun van de belangrijkste oppositiepartij, zouden weken, en geen maanden, voldoende zijn voor een aantal van deze wettelijke regelingen.
Ik wil dit ook duidelijk stellen: Turkije bevindt zich vandaag in een conjunctuur die de geschiedenis zelden biedt. De fragiele structuur in Syrië, de steeds heviger wordende oorlog in Iran, de toenemende instabiliteit in Irak, en de onzekerheid en bezorgdheid in elke hoofdstad van het Midden-Oosten. Dit beeld is zowel een waarschuwing als een kans. De waarschuwing is deze: het onder ogen zien van deze golf met een onopgeloste Koerdische kwestie zou Turkije in alle opzichten negatief kunnen beïnvloeden. Elk nieuw brandpunt van instabiliteit in de regio vergroot onopgeloste kwesties in eigen land en maakt ze vatbaar voor provocatie.
De kans is echter deze: met een opgeloste Koerdische kwestie kan Turkije elke zware storm doorstaan. Een Turkse staat waar de Koerden in alle vier de delen met vertrouwen naar kunnen kijken, kan een doorslaggevende speler worden in de transformatie van het Midden-Oosten. Als de Turkse staat de steeds sterker wordende Koerdische geopolitiek kan omzetten van een bedreiging in een basis voor een alliantie, kan het de stralende ster van de regio worden. Een Turkije dat vrede heeft uitgesteld, daarentegen, zou wel eens gedwongen kunnen worden om deze historische conjunctuur louter van de zijlijn te bekijken.
Er is tot nu toe nog geen concrete stap door de staat gezet buiten de commissie om. Verwacht u een tijdschema of een routekaart in dit proces?
Ervaringen met conflictoplossing over de hele wereld bieden een zeer duidelijke les: zonder een routekaart en sterke politieke wil worden vredesprocessen niet voltooid; ze raken uitgeput en mislukken uiteindelijk. Turkije kan deze les ook trekken uit zijn eigen ervaringen met conflictoplossing. Het belang van een tijdschema is niet alleen technisch, maar ook psychologisch en sociaal. Een voorspelbaar proces voedt het vertrouwen van het publiek. Een samenleving die vertrouwt, is veerkrachtiger tegen provocaties en pogingen tot sabotage. Onvoorspelbaarheid daarentegen voedt onzekerheid, en onzekerheid is het grootste obstakel voor vredesprocessen. Om deze reden verwachten we dat de regering een concrete routekaart met een duidelijk tijdschema met het publiek deelt.
