- Turkije
De Republikeinse Volkspartij (CHP) heeft haar rapport ingediend bij de parlementaire commissie die is opgericht in het kader van het proces voor vrede en een democratische samenleving. In het 53 pagina's tellende document richtte de CHP zich voornamelijk op de rechtsstaat, de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht, de vrijheid van meningsuiting en schendingen van grondrechten. Het rapport bevatte echter vrijwel geen concrete voorstellen met betrekking tot de structurele aspecten van de Koerdische kwestie, de nieuwe vredesarchitectuur of democratische integratie, ondanks het feit dat deze kwesties centraal stonden in het mandaat van de commissie.
Ook belangrijke onderwerpen met betrekking tot de periode na de ontwapening, zoals politieke participatie, overgangsrechtspraak en democratische integratie, ontbraken in het rapport. De aanpak van de CHP trok de aandacht toen Murat Emir, de vertegenwoordiger van de partij in de commissie, het document publiekelijk prees. In dit opzicht leek de CHP de kern van de wetten inzake democratische integratie, die de commissie in de eerste plaats moest behandelen, terzijde te schuiven.
De Koerdische kwestie komt wel aan bod in het rapport van de CHP, maar...
Het rapport bevat eisen zoals het beëindigen van de praktijk van het aanstellen van staatsbeheerders, het waarborgen van vrijheid van meningsuiting, het versterken van lokale besturen en het intrekken van bepaalde bepalingen van de antiterrorismewet. Het centrale knelpunt is echter dat de Koerdische kwestie buiten beschouwing wordt gelaten. De historische en structurele dimensies van de kwestie, waaronder collectieve rechten, moedertaal en lokale democratie, worden niet in een duidelijk politiek perspectief geplaatst. In deze vorm hanteert het rapport een benadering die de specifieke aard van de Koerdische kwestie grotendeels onzichtbaar maakt.
Het rapport benadrukt herhaaldelijk de ‘rechtsstaat’ en ‘gelijkwaardig burgerschap’, maar biedt geen kritiek op het veiligheidsgerichte paradigma dat de aanpak van de Koerdische kwestie door de staat heeft bepaald. Het concept ‘terrorismebestrijding’ blijft ongemoeid en er wordt geen bereidheid getoond om de politieke en juridische gevolgen van de periode van gewapend conflict onder ogen te zien.
Het CHP-rapport staat ver af van een perspectief van vrede en onderhandelingen
Het CHP-rapport bevat een uitgebreide lijst van hervormingen, variërend van de uitvoering van uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) en het Constitutionele Hof van Turkije tot persvrijheid, detentiepraktijken en de benoeming van staatscuratoren. Deze voorstellen zijn echter vooral geformuleerd als kritiek op het bestaande autoritaire systeem en niet vanuit het perspectief van vrede en onderhandelingen dat het nieuwe proces vereist. Het rapport biedt geen mechanismen die gericht zijn op de socialisatie van vrede.
Door af te zien van een bezoek aan Imralı heeft de CHP zich tegen het vredesproces gekeerd, een standpunt dat ook in het rapport tot uiting komt. Het document vermijdt niet alleen het “recht op hoop” te noemen, maar wijst ook expliciet op het ontbreken daarvan. Hoewel het aan het parlement voorgelegde rapport kritiek en beperkte hervormingsvoorstellen op het gebied van democratisering bevat, schiet het tekort als het gaat om een oplossing voor de Koerdische kwestie en de behoeften van het nieuwe proces. Een van de belangrijkste punten van het rapport dat door de commissie moet worden opgesteld, betreft echter de wetten inzake democratische integratie. Door deze kwestie fundamenteel te verwerpen, glijdt de CHP snel af naar een oppositionele houding ten opzichte van het proces zelf.
Bron: ANF
