- Zuid-Koerdistan
Het Ecologisch Comité van de Unie van Koerdische gemeenschappen (KCK) heeft ter gelegenheid van de VN-klimaattop COP31 in Antalya opgeroepen tot een ingrijpende verandering van de maatschappelijke en economische verhoudingen. In een verklaring bekritiseert het comité de tot nu toe gehouden internationale klimaatconferenties, die ondanks decennia van onderhandelingen noch de opwarming van de aarde, noch de voortschrijdende vernietiging van natuurlijke levensbronnen hebben kunnen stoppen.
Het comité noemt het kapitalistische economische en maatschappelijke systeem de belangrijkste oorzaak van de ecologische crisis. Technische maatregelen om de uitstoot te verminderen zijn niet voldoende zolang de op winstmaximalisatie gerichte productie- en consumptieverhoudingen blijven bestaan. In plaats daarvan moeten lokaal zelfbestuur, gemeenschappelijke economische vormen en maatschappelijke ecologie worden versterkt. De verklaring luidt als volgt:
De klimaattop COP31, die vanaf vandaag in Antalya plaatsvindt, is een van de belangrijkste onderwerpen van dit moment. Ongeveer 80.000 mensen uit de hele wereld nemen eraan deel. De Verenigde Naties organiseerden in 1992 in Brazilië hun eerste klimaatconferentie. Sindsdien zijn er 34 jaar verstreken, waarin 30 klimaattoppen hebben plaatsgevonden. Op elk van deze conferenties werd gesproken over de verwoestingen als gevolg van de klimaatverandering en over mogelijke tegenmaatregelen, voordat de deelnemers weer uit elkaar gingen.
Sinds het begin van deze VN-klimaatconferenties is de door klimaatverandering veroorzaakte ecologische verwoesting niet tot stilstand gebracht. Integendeel: met de opwarming van de aarde zijn de schade en de gevolgen verveelvoudigd.
Alleen al een opsomming van de belangrijkste gevolgen maakt de omvang van de verwoesting duidelijk: onze planeet warmt op, het klimaat verandert en de seizoenen raken in de war. Overstromingen en orkanen worden steeds heviger. Extreme droogte versnelt de woestijnvorming, natuurlijke hulpbronnen raken uitgeput, dier- en plantensoorten sterven uit en milieuvervuiling vernietigt de bestaansmiddelen. Nu al dreigt het aantal mensen dat vanwege klimaatveranderingen zijn thuis moet verlaten, het aantal oorlogsontheemden te overtreffen. Al deze verwoestingen zijn gevolgen van de opwarming van de aarde.
De verantwoordelijkheid ligt bij het kapitalistische systeem
De oorzaak van al deze problemen ligt bij de mens. Het gaat om verwoestingen die de mens zelf in de natuur heeft veroorzaakt. Maar de cruciale vraag is: welke mens? Het zou verkeerd zijn om een boer die in harmonie met de natuur leeft, op één lijn te stellen met de eigenaren van die fossiele energieconcerns die de wereldwijde klimaatverandering veroorzaken. De hoofdverantwoordelijken zijn de heersers van het kapitalistische systeem, wier hebzucht zelfs door de toe-eigening van de hele planeet niet zou kunnen worden gestild. Verantwoordelijk zijn eveneens de door hen gecreëerde productie- en consumptieverhoudingen, hun denkwijzen en maatschappelijke systemen.
Dat het kapitalistische systeem met zijn industrialisme verhoudingen heeft gecreëerd die inmiddels niet meer houdbaar zijn, wordt inmiddels algemeen erkend. Onder deze omstandigheden zullen ook de klimaattoppen en -conferenties, die door de verantwoordelijken van dit systeem worden georganiseerd, geen resultaten opleveren. De belangrijkste oorzaak van de klimaatcrisis zijn namelijk fossiele brandstoffen. De winning en het gebruik van aardolie, aardgas en steenkool produceren de broeikasgassen die bijdragen aan de opwarming van de atmosfeer.
Groene show
Veel deelnemers aan deze conferenties zijn zelf eigenaren of aandeelhouders van bedrijven die fossiele brandstoffen winnen. Daarom zal ook de COP31 in Antalya niet verschillen van de voorgaande 30 klimaattoppen. Opnieuw zullen de betrokkenen bijeenkomen, bespreken hoe de uitstoot kan worden teruggedrongen en de overgang naar hernieuwbare energie kan worden vormgegeven, en vervolgens weer uit elkaar gaan. De discussies richten zich vooral op technische kwesties. De maatschappelijke systemen en denkwijzen worden niet ter discussie gesteld. De verantwoordelijken voor deze systemen zitten immers zelf aan de onderhandelingstafel. Zij dragen de verantwoordelijkheid voor de ecologische vernietiging. Veel van de deelnemers zijn eigenaren van aardgas-, aardolie-, steenkool- en mijnbouwbedrijven.
Zullen de bedrijven die door de winning van fossiele brandstoffen bijdragen aan de opwarming van de aarde en de klimaatverandering, hun activiteiten staken? Zullen zij, als zij afzien van fossiele brandstoffen, ook afzien van het onder hun monopolistische controle brengen van hernieuwbare energiebronnen? Zullen zij het beheer daarvan overlaten aan de gemeenschappen en lokale overheden? Het is duidelijk dat dit niet zal gebeuren. In plaats daarvan zullen ze een groene show opvoeren, het kapitalisme een groen masker opzetten en vervolgens uit elkaar gaan.
Ecologische bewegingen moeten maatschappelijk verankerd raken
In plaats van hoop te vestigen op symbolische klimaattoppen, moeten alternatieve oplossingen worden ontwikkeld en in de praktijk worden gebracht. Er zijn tot nu toe weliswaar verschillende pogingen ondernomen, maar deze hebben onvoldoende effect gehad. Wereldwijde klimaatbewegingen, klimaattoppen van de volkeren en ecologische bewegingen zijn belangrijk en waardevol. Toch zijn ze onvolledig en ontoereikend gebleven. Dergelijke bewegingen moeten hun elitaire karakter overwinnen en zich in de samenleving verankeren.
Noch klassieke milieubewegingen, die zich uitsluitend bezighouden met de gevolgen van de ecologische vernietiging, noch utopische ecologen die zich van de wereld afkeren, zich terugtrekken in dorpen en het contact met de rest van de samenleving verbreken, kunnen de vernietiging van de natuur een halt toeroepen. De oorzaken van de problemen tussen de mens en de oernatuur liggen in de denkwijzen en systemen van de maatschappelijke natuur. Zolang er geen alternatieve denkwijzen en maatschappelijke systemen worden ontwikkeld, kunnen ook de problemen in de relatie tussen mens en natuur niet worden opgelost.
Maatschappelijke ecologie als alternatief
Daarom is de enige oplossing het ontwikkelen van maatschappelijke ecologie. Er moeten bewegingen ontstaan die de door het kapitalistische systeem voortgebrachte denkwijzen en structuren ter discussie stellen, deze veranderen en democratische maatschappelijke verhoudingen tot stand brengen. Tegen de op heerschappij, winst en uitbuiting gebaseerde, staatsgerichte denkwijzen en systemen moeten een democratisch bewustzijn en democratische structuren worden ontwikkeld. Centralistische en autoritaire structuren moeten plaatsmaken voor zelfbestuur op lokaal niveau. Tegenover de productie- en consumptieverhoudingen, die onderworpen zijn aan de wet van winstmaximalisatie, moet een gemeenschapsgerichte economie worden geplaatst.
Alleen op deze basis kunnen oplossingen voor de huidige crises worden gevonden. Al het andere leidt ofwel tot nog meer rampen, ofwel dient het om het bestaande systeem te verhullen en in stand te houden. Het doorbreken van het beleid van het kapitalistisch-modernistische systeem, dat onze wereld naar de ondergang drijft, en het onder de aandacht brengen van onze alternatieven bij de hele mensheid en het verwezenlijken ervan in het maatschappelijk leven, behoort tot de fundamentele taken van alle ecologische bewegingen. Wij zijn ervan overtuigd dat deze internationale topontmoetingen de ecologische bewegingen de mogelijkheid bieden om zich op basis van gemeenschappelijke doelstellingen te verenigen en de ecologische strijd naar een nieuw niveau te tillen.