- Turkije
De Volkspartij voor Gelijkheid en Democratie (DEM-partij) heeft de slotverklaring van de “Internationale conferentie over vrede en democratische samenleving” gepubliceerd.
De slotverklaring van de internationale deelnemers aan de conferentie omvat het volgende:
"De ‘Internationale conferentie over vrede en democratische samenleving’ is op 6 en 7 december 2025 met succes gehouden in Istanbul. Politici, academici, journalisten, mensenrechtenverdedigers en parlementaire vertegenwoordigers die in verschillende landen verschillende functies hebben bekleed, woonden de conferentie bij als spreker of deelnemer uit 19 landen verspreid over 5 verschillende continenten. Wij, als internationale delegatie, voelen diep de pijn, het verlies en de verwoesting die zijn veroorzaakt door het conflict dat al meer dan 40 jaar in Turkije voortduurt. Wij zijn van mening dat, om herhaling van dit leed te voorkomen, conflicten volledig moeten worden beëindigd en dat er duurzame vrede moet worden opgebouwd door middel van een democratisch sociaal contract.
In deze periode waarin het Koerdische volk in Turkije te maken heeft met onderdrukking en uitsluiting door discriminatie, beschouwen wij het proces dat onder leiding van de heer Öcalan in gang is gezet als een belangrijke kans voor de volkeren van Turkije. Wij benadrukken echter ook dat het van cruciaal belang is dat dit proces op een meer inclusieve, constructieve en resultaatgerichte manier wordt uitgevoerd.
In een tijd waarin autoritaire en fascistische tendensen wereldwijd toenemen, hebben samenlevingen behoefte aan leiders die hen naar vrede kunnen leiden. De heer Öcalan heeft het internationale publiek zowel in de praktijk als intellectueel laten zien dat hij leiderschap kan bieden voor duurzame vrede in het licht van het escalerende geweld in Turkije en het Midden-Oosten. Om deze reden zien wij Abdullah Öcalan niet alleen als een vertegenwoordiger van het Koerdische volk, maar ook als een belangrijke actor voor vrede, democratische transformatie en pluralisme in Turkije en het Midden-Oosten.
Het vredesproces dat op 27 februari 2025 door de heer Öcalan in gang is gezet, biedt een historische kans om het conflict volledig te beëindigen. Het besluit van de PKK om haar gewapende strijd te beëindigen en zichzelf op te heffen, is een moedige en historische stap in de richting van vrede. Deze stap biedt een belangrijke kans om een einde te maken aan het langdurige conflict en de instabiliteit in de regio.
De succesvolle afronding van dit proces naar duurzame vrede in Turkije – temidden van toenemende conflicten over de hele wereld – heeft het potentieel om niet alleen de Koerden en de volkeren van Turkije, maar ook het Midden-Oosten en de wereld te leiden. De conclusies die uit de discussies tijdens de tweedaagse conferentie naar voren zijn gekomen, zijn als volgt:
1. Zoals vermeld in het arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, beschouwen wij wettelijke regelingen die het recht op hoop erkennen en de vrijlating van Öcalan mogelijk maken als een vereiste voor een eervolle vrede. Totdat het recht op hoop is vervuld, zijn wij van mening dat academici, intellectuelen, journalisten en politici toegang moeten hebben tot het intellectuele werk van Öcalan en dat zij de mogelijkheid moeten hebben om rechtstreeks contact met hem te hebben. Het eiland İmralı moet ophouden een symbool van isolatie te zijn en in plaats daarvan een poort naar vrede en een vrije toekomst voor Turkije worden. Uiteindelijk moeten alle isolatiemaatregelen die op İmralı zijn opgelegd, volledig worden opgeheven.
2. Wij zijn van mening dat conflicten politieke oplossingen vereisen en dat dialoog en onderhandelingen de beste manier zijn om duurzame vrede te bereiken. Wij benadrukken dat vrouwen, in overeenstemming met Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad, een actievere rol moeten spelen in vredesonderhandelingen en in conflict- en politieke oplossingsprocessen.
3. Wij onderschrijven de visie van Abdullah Öcalan dat het model van de natiestaat sociale ongelijkheid, genderdiscriminatie en milieuschade in de hand werkt, en wij benadrukken het belang van het bevorderen van bestuursmodellen die zorgen voor gelijke participatie van vrouwen, lokale democratie versterken en vreedzame co-existentie tussen diverse gemeenschappen ondersteunen.
4. Wij onderstrepen de dringende noodzaak van juridische hervormingen als onderdeel van de wereldwijde inspanningen om conflicten op te lossen. In dit verband heeft Turkije behoefte aan een nieuw en democratisch sociaal contract dat alle volkeren, geloofsovertuigingen en identiteiten omvat op basis van gelijk burgerschap. Een sociaal contract dat tot stand komt zonder enige groep in de samenleving uit te sluiten, zal de grond voor geweld in Turkije volledig wegnemen.
5. Zoals blijkt uit de ervaringen in Zuid-Afrika, Ierland, Baskenland en Catalonië die tijdens de conferentie aan de orde zijn gekomen, moeten er maatregelen worden genomen om rigide en gecentraliseerde opvattingen die tot conflicten leiden, te vervangen door benaderingen die de samenleving integreren en geweld uitbannen. In Turkije moeten methoden van lokaal bestuur zowel op politiek als op maatschappelijk niveau worden besproken. In het kader van deze discussies moeten wetten worden aangenomen die het lokale bestuur in Turkije versterken.
6. Wij nemen nota van de positieve houding van het Europees Parlement, maar zijn van mening dat de Europese Unie als geheel een actievere en constructievere rol moet spelen. Indien nodig – en indien aanvaard door de partijen – herinneren wij eraan dat de EU als bemiddelaar of garant kan bijdragen aan het vredesproces.
Wat de toekomst van vrede en democratische transformatie in Turkije betreft, is het waarborgen van de vrijheid van alle politieke gevangenen – in de eerste plaats Abdullah Öcalan en alle politici in de Kobanî-zaak – binnen het kader dat door het vredesrecht wordt vereist, geen kwestie van genade of keuze, maar veeleer een historische en juridische noodzaak. De strenge isolatie die al meer dan zesentwintig jaar wordt opgelegd, is duidelijk onverenigbaar met zowel het nationale als het internationale recht. Wij roepen Turkije op om te handelen in overeenstemming met zijn verplichtingen op het gebied van mensenrechten en humanitair recht.
Wij beschouwen deze verklaring als een historische stap op weg naar duurzame vrede en roepen alle partijen op om hun verantwoordelijkheden na te komen. Wij zijn vastbesloten om de voortgang van het proces te volgen en onze hoop op een overgang naar een democratische en inclusieve samenleving te behouden.
