- Noord-Koerdistan
De Vrije Vrouwenbeweging (TJA) heeft een schriftelijke verklaring uitgegeven over Dilan Karaman, die onder verdachte omstandigheden in Amed om het leven is gekomen.
In de verklaring werd opgemerkt dat advocaten van de TJA het onderzoeksproces vanaf de eerste dag dat Karaman in het ziekenhuis werd opgenomen, op de voet hebben gevolgd. De TJA verklaarde dat de juridische strijd zal worden voortgezet om ervoor te zorgen dat Mazlum Toprak, die wordt beschouwd als de dader van het geweld, de zwaarst mogelijke straf krijgt.
In de verklaring staat dat uit onderzoek en getuigenverklaringen blijkt dat de dood van Dilan Karaman geen op zichzelf staand incident is, maar moet worden gezien binnen een cyclus van geweld die wordt gevoed door mannelijk geweld, gendergerelateerde sociale rollen, systematische druk en institutionele nalatigheid.
TJA verklaarde ook dat zij het proces zullen blijven volgen om alle dimensies van het geweld waaraan Karaman werd blootgesteld aan het licht te brengen en ervoor te zorgen dat de verantwoordelijken voor de rechter worden gebracht.
In de verklaring werd benadrukt dat dit verlies zal worden omgezet in een collectieve verantwoordelijkheid en strijd. Er stond het volgende in:
Dat justitie een grondig onderzoek instelt naar de dader, Mazlum Toprak, en dat hij wordt gearresteerd en de zwaarst mogelijke straf krijgt.
Dat er juridische verantwoording wordt geëist voor het falen van het ministerie van Volksgezondheid en zijn personeel bij het nakomen van hun verantwoordelijkheden na de zelfmoord. In overeenstemming met de principes waarover wij in onze hele strijdgeschiedenis nooit hebben gecompromitteerd, zullen wij het proces blijven volgen zodat de politieke partij en het parlementslid waarmee zij samenwerkte, Saliha Aydeniz, die de primaire verantwoordelijken zijn voor het pesten waaraan Dilan werd blootgesteld, worden doorverwezen naar de relevante disciplinaire commissies van de partij en dat de nodige sancties worden opgelegd.
We benadrukken ook dat we zullen strijden tegen alle verhalen die Dilan de schuld geven en gericht zijn op haar nagedachtenis en de erfenis van de strijd die ze heeft nagelaten, en die tot doel hebben de werkelijke verantwoordelijken voor Dilan's dood onzichtbaar te maken.
Achtergrond overlijden
Er is een rapport gepubliceerd over het overlijden van journaliste Dilan Karaman, die op 11 november 2025 in Diyarbakır (Amed) tot zelfmoord werd gedreven, waarna ze in het ziekenhuis werd opgenomen en na tien dagen op de intensive care te hebben gelegen overleed. De door vrouwenorganisaties ingestelde commissie benadrukte dat het proces dat tot Karamans dood leidde, niet kan worden teruggebracht tot haar privéleven of psychologische toestand.
Vrouwenorganisaties richten commissie op
Er werd vermeld dat de commissie, die op 25 november 2025 werd aangekondigd, bestaat uit vertegenwoordigers van de Vrije Vrouwenbeweging (TJA), het Centrum voor Vrouwenrechten van de Orde van Advocaten van Diyarbakır (Amed), de Vereniging ter Bestrijding van Geweld en ter Ondersteuning van Vrouwenrechten (DAKAH-DER), de Vrouwencommissie van de Vereniging van Advocaten voor Vrijheid (ÖHD) afdeling Amed, en de Rosa Vrouwenvereniging. De commissie benadrukte dat zij geen gerechtelijk orgaan is, maar tot doel heeft de mensenrechten- en maatschappelijke verantwoordelijkheidsaspecten van het incident zichtbaar te maken.
In het rapport staat dat het incident juist moet worden gezien als een veelzijdig proces dat is gevormd door met elkaar verweven institutionele, relationele en structurele factoren.
De door vrouwenorganisaties ingestelde commissie benadrukte tevens dat het proces dat tot Karamans dood leidde, niet kan worden teruggebracht tot haar privéleven of psychologische toestand.
Nadruk op partnergeweld
In het rapport werd opgemerkt dat Dilan Karaman op de ochtend van de dag waarop zij om het leven kwam, contact had opgenomen met verschillende mensen en had verteld dat zij was bedreigd door haar partner, Mazlum Toprak, die haar met een scherp voorwerp had bang gemaakt, aan haar haren had getrokken en haar het huis uit had gedwongen. Er werd gesteld dat het feit dat zij deze verhalen op dezelfde ochtend aan verschillende mensen had verteld, erop wijst dat het incident niet verzonnen was.
Hoewel Toprak fysiek geweld ontkende, gaf hij volgens het rapport toe dat hij een scherp voorwerp had gebruikt en bedreigingen had geuit. De commissie concludeerde dat Dilan Karaman kort voor haar dood het slachtoffer was geweest van huiselijk geweld.
Vertraagde doorverwijzing naar het ziekenhuis
In het rapport van de commissie stond dat Dilan Karaman na haar zelfmoordpoging onmiddellijk naar een medische instelling had moeten worden doorverwezen, maar dat de interventie van gezondheids- en veiligheidsdiensten was vertraagd. Er werd benadrukt dat de bewering dat ze niet voor behandeling kon worden meegenomen omdat ze bij bewustzijn was, juridisch geen geldigheid heeft.
In het rapport werd ook gesteld dat de hulpdiensten (112) en de wetshandhavingsinstanties hun plicht om een persoon in een duidelijk levensbedreigende situatie te beschermen, niet zijn nagekomen, wat werd omschreven als een ernstige tekortkoming van de openbare dienstverlening.
Pesten en zware werkdruk
Het rapport merkte op dat Dilan Karaman tegelijkertijd op verschillende politieke en institutionele terreinen werkzaam was en meerdere verantwoordelijkheden vervulde, waaronder advieswerk, perswerk en de productie van digitale media. Het voegde hieraan toe dat, met name bij activiteiten op het gebied van digitale media, de voortdurende verplichting om inhoud te produceren de grenzen tussen werk en privéleven deed vervagen.
Volgens getuigenverklaringen werd Karaman binnen de instelling genegeerd, uitgescholden en vernederd, en werd zij blootgesteld aan een werkdruk die haar capaciteiten te boven ging. Het rapport concludeerde dat deze omstandigheden wijzen op een patroon van ernstige en voortdurende pesterijen op de werkplek.
Politieke isolatie en economische druk
Het rapport vermeldde dat Dilan Karaman op de dag van het incident verschillende vrienden en collega's belde, maar dat de meeste van deze contacten niet uitmondden in concrete solidariteit. De commissie bracht dit niet in verband met individuele onverschilligheid, maar met steeds oppervlakkiger wordende vormen van politieke relaties.
Daarnaast werd opgemerkt dat economische afhankelijkheid Karamans vermogen om zich te verzetten tegen haar werkdruk en de eisen van de instelling had verzwakt, waarbij werd toegevoegd dat zorgen over het levensonderhoud en oplopende schulden ertoe leidden dat zij zwijgzaam bleef ondanks de toenemende druk.
Beschuldigingen aan het adres van bendes
In het rapport werd ook vermeld dat er bij de commissie meldingen waren binnengekomen over bendes die zich bezighouden met drugshandel en prostitutie en die naar verluidt in de regio actief zijn. Er werd gesteld dat beweringen die suggereren dat deze structuren zich met name richten op vrouwen en jongeren met een politieke identiteit, grondiger moeten worden onderzocht.
Oproep tot structurele verandering
In de conclusie van het rapport werd benadrukt dat de dood van Dilan Karaman niet louter als een individuele tragedie kan worden gezien, maar in verband moet worden gebracht met arbeidsomstandigheden, bestuurlijke structuren en vormen van politieke relaties. Het rapport riep op tot de instelling van onafhankelijke toezichtsmechanismen tegen pesten en psychosociale schendingen.
Het rapport bevatte ook de volgende verklaring: “Wanneer een vrouw zegt: ‘Ik voel me heel slecht’, is dat geen gesprek, maar een alarmsignaal. Wanneer een vrouw zegt: ‘Ik ben hier niet veilig’, is dat geen gevoel, maar een noodsituatie.”
De commissie concludeerde dat het verlies van Dilan Karaman niet alleen het gevolg was van één dader of instelling, maar ook van het gebrek aan adequate collectieve reacties.
