Noord-koerdistan
Waar vroeger dichte bossen de hellingen rond het dorp Cafran (Tr. Dallıtepe) bedekten, lopen er tegenwoordig brede openingen door het landschap. Sinds drie jaar worden er in het dorp bij Çewlîg (Bingöl) bomen gekapt. De gevolgen zijn inmiddels duidelijk merkbaar: waterbronnen drogen op, het gevaar voor aardverschuivingen neemt toe en steeds grotere delen van de natuurlijke leefomgeving verdwijnen. De aanhoudende ontbossing is een voorbeeld van de ecologische vernietiging waarover in veel regio’s van Koerdistan al jaren wordt geklaagd. Terwijl bossen worden teruggedrongen door mijnbouwprojecten, de aanleg van stuwdammen of onder het mom van veiligheidsmaatregelen, waarschuwen omwonenden voor de langetermijngevolgen voor de natuur en de samenleving.
Ondanks talrijke klachten gaan de ontbossingen door
Volgens de bevolking van Cafran zijn er de afgelopen jaren talrijke klachten ingediend bij de bosbouwdiensten in Çewlîg en Xarpêt (Elazığ). Ook gesprekken met het gouverneurskantoor en de lokale bestuursinstanties zouden tot nu toe geen verandering teweeg hebben gebracht. „Ondanks al onze bezwaren wordt de ontbossing niet gestopt. Integendeel: de getroffen gebieden worden steeds verder uitgebreid”, melden dorpsbewoners. Volgens hen zou de ontbossing zijn goedgekeurd op verzoek van twee dorpsbewoners. Ook dorpsbewakers zouden bij de werkzaamheden betrokken zijn. Het gekapte hout wordt vervolgens verkocht.
„Er zijn duizenden bomen gekapt“
De dorpsvoorzitter van Cafran, Cengiz Kişin, spreekt van een grootschalige ingreep in de natuur van de regio. „In de afgelopen drie jaar zijn hele gebieden praktisch met de grond gelijkgemaakt. Er zijn duizenden bomen gekapt en ons wordt verteld dat de ontbossing nog verder zal worden uitgebreid“, zegt Kişin. Wat de bewoners vooral kritiek vinden, is dat de maatregelen ondanks aanhoudende protesten worden voortgezet. „Overal waar we aankloppen, wordt ons verteld dat men tegen deze ontbossing is. Tegelijkertijd worden de vergunningen steeds weer verleend”, legt Kişin uit. Voor de komende weken is een inspectie van de getroffen gebieden aangekondigd. De omwonenden eisen een onmiddellijke stopzetting van de ontbossing en herbebossingsmaatregelen in de reeds vernietigde bosgebieden.
Waterbronnen drogen op
Volgens de dorpsvoorzitter zijn de gevolgen voor de watervoorziening bijzonder alarmerend. „Sinds het begin van de ontbossing hebben we steeds vaker te maken met onderbrekingen in de watervoorziening. Bronnen die ons dorp jarenlang van water hebben voorzien, zijn inmiddels opgedroogd“, meldt Kişin. Tegelijkertijd zouden de zware voertuigen die voor het houttransport worden ingezet, wegen beschadigen en extra belasting voor het milieu veroorzaken. Ook gaan steeds meer weidegronden voor dieren verloren.
Kans op aardverschuivingen neemt toe
Naast het verlies van watervoorraden merken de bewoners nog meer ecologische veranderingen op. „Vroeger hadden we zulke problemen niet. Tegenwoordig worden we geconfronteerd met aardverschuivingen en lawinegevaar”, zegt Kişin. Bossen vervullen in berggebieden een belangrijke beschermende functie. Hun wortelstelsels stabiliseren de bodem, slaan water op en verminderen het gevaar van erosie. Wanneer grote bosgebieden worden gekapt, neemt het risico op aardverschuivingen en overstromingen aanzienlijk toe. Volgens ter plaatse gemaakte schattingen zijn de gevolgen van deze ontwikkeling in Cafran al zichtbaar.
Onderdeel van een groter probleem
Cafran is geen op zichzelf staand geval. Uit talrijke regio’s in Koerdistan worden al jaren grootschalige ontbossingen gemeld. Vooral uit Şirnex (Şırnak), maar ook uit delen van Çewlîg en andere provincies, melden milieu-initiatieven en omwonenden regelmatig de vernietiging van bosgebieden. Terwijl overheidsinstanties de maatregelen vaak rechtvaardigen met economische belangen of veiligheidsredenen, waarschuwen milieuactivisten voor de langetermijngevolgen voor de biodiversiteit, de waterhuishouding en het klimaat. De inwoners van Cafran eisen nu dat het aangekondigde onderzoek naar de getroffen gebieden tot consequenties leidt. „We willen dat onze bossen weer groen worden”, zegt dorpshoofd Cengiz Kişin. „En we willen dat de natuur, waarvan we leven, wordt beschermd.”