DOSSIERS & OPINIE

Het proces zal vorderen als de deuren van Imrali opengaan

Het proces zal vorderen als de deuren van Imrali opengaan
  • Turkije

De wet waar al maanden naar werd uitgekeken, is eindelijk aangenomen. Het is geen wet die aan de verwachtingen voldoet. Over het algemeen wordt deze wet beschreven als een begin. De leider van het Koerdische volk, Abdullah Öcalan, zei dat duizend stappen beginnen met één stap. Daarom is deze wet noch een wet die democratisering zal waarborgen, noch een wet die de Koerdische kwestie zal oplossen. Het is slechts het begin van de stappen die moeten worden gezet. Het is belangrijk om deze stappen vanaf dit begin voortdurend te zetten en de bestemming te bereiken. De leider van het Koerdische volk zei dat een reis van duizend kilometer begint met één enkele stap, wat betekent dat het doel kan worden bereikt door de strijd en inspanningen die daarop volgen.

Er heerst in Turkije een vorm van ontkenning die zijn weerga nergens anders ter wereld kent. Miljoenen Koerden zijn het slachtoffer geworden van pogingen tot turkificatie door middel van bloedbaden en culturele genocide. Al 100 jaar lang wordt beleid gevoerd en worden maatregelen genomen om Koerdistan te veranderen in een gebied voor de uitbreiding van de Turkse natievorming. De Koerdische vrijheidsbeweging heeft deze realiteit duidelijk aan de kaak gesteld in haar manifest uit 1978.

De Turkse staat voert dit beleid al een eeuw lang op een veelzijdige en alomvattende manier. Niet alleen de Turkse politiek, maar de samenleving als geheel werd zo gevormd dat het bestaan van de Koerden werd ontkend. Dit ging zo ver dat de uitspraak „Ik ben een Koerd“ als de ernstigste misdaad werd beschouwd. Het kwam zelfs zo ver dat niemand er ook maar aan kon denken om het bestaan van de Koerden in de politieke of publieke sfeer ter sprake te brengen. In Turkije kon je zoiets niet zeggen! Zelfs het in gedachten brengen van de Koerdische identiteit was onaanvaardbaar. Toen Ahmet Kaya aankondigde dat hij op zijn aanstaande album een Koerdisch lied zou zingen, staan de reactie en de gezichtsuitdrukkingen van de aanwezigen in de zaal ons nog steeds voor ogen. Ahmet Kaya werd aangevallen alsof de zwaarste misdaad ter wereld was begaan. Hij was geschokt omdat hij zo’n reactie nooit had verwacht. Deze schok bracht Ahmet Kaya tot een nieuw bewustzijnsniveau.

Totdat Devlet Bahçeli de Koerdische volksleider opriep, waren de politieke, sociale en culturele sferen allemaal volgens deze lijnen gevormd. Elke sfeer in Turkije was zo doordrongen van een dergelijke mentaliteit dat zelfs het indirect ter sprake brengen van de Koerdische kwestie en de oplossing daarvan niet als normaal werd beschouwd. Er zijn wellicht mensen die beweren dat de mentaliteit die rond de tijd van de moord op Özal heerste, niet meer bestaat. Sinds 1993 heeft het beleid van de ‘speciale oorlog’ het chauvinisme en de vijandigheid jegens de Koerden echter in zulke mate aangewakkerd dat de reactionaire mentaliteit binnen de staat en de politieke sfeer ook in de samenleving is doorgedrongen. Vooral na 2015 heeft de door de Turkse staat gevoerde ‘speciale oorlog’ niet alleen de politieke sfeer, maar ook de sociale sfeer vervuild. In een poging om de Koerden te verpletteren, heeft de Turkse staat het sociale weefsel van de Turkse samenleving ontwricht en vergiftigd. Het proces dat Rêber Apo wilde ontwikkelen op basis van zijn Oproep tot Vrede en een Democratische Samenleving van 27 februari 2025 stuit vooral op deze hindernis.

De manier waarop Rêber Apo [Abdullah Öcalan] dit proces met de nauwgezetheid van een goudsmid begeleidt, hangt ook samen met het politieke en maatschappelijke klimaat dat in Turkije is ontstaan. Met zowel grote vastberadenheid als geduld probeert hij dit proces in de richting van democratisering te sturen. In dit opzicht leidt hij de Turkse politiek en samenleving ook op aan de hand van hun eigen realiteit. Want in Turkije functioneren zowel het intellectuele als het politieke denken, evenals de Turkse samenleving zelf, in een richting die haaks staat op hun historische en sociale realiteit en politieke dialectiek. Rêber Apo streeft er ook naar om deze mentaliteit weer op het juiste pad en bij het gezond verstand te brengen. Daarom verwijst hij naar de historische Turks-Koerdische betrekkingen en verankert hij deze in historische realiteiten. Het benadrukken van de Koerdisch-Turkse betrekkingen duidt niet op een begrip of benadering die tegen andere volkeren is gericht. Een dergelijk begrip, een dergelijke benadering of praktijk bestaat immers niet in de historische en sociale realiteit. Vijandigheid en onrecht jegens volkeren en geloofsovertuigingen zijn ontstaan als gevolg van het nationalistische gif en het concept van de natiestaat binnen de westerse moderniteit.

Rêber Apo wil ook deze verkeerde filosofie en mentaliteit rechtzetten. Deze negatieve aspecten kunnen niet worden overwonnen zonder de Koerdische kwestie in Turkije op te lossen; Turkije kan niet terugkeren naar zijn historische en sociale realiteit en zijn natuurlijke sociale en politieke toestand. Veel zaken in Turkije worden momenteel bepaald door misvattingen en verdraaiingen. Deze periode van sociale en politieke manipulatie is echter ten einde gekomen.

De wet die in Turkije is aangenomen, zal betekenis hebben als deze een begin vormt in de richting van democratisering. Hiervoor moet de leider van het Koerdische Volk zijn rol kunnen vervullen onder omstandigheden waarin hij vrij kan werken en leven. De wet kan alleen een begin worden als Rêber Apo hieraan deelneemt en in de positie verkeert om het proces te leiden. Anders kan er geen vooruitgang worden geboekt door simpelweg te zeggen: „We hebben een wet aangenomen en deze zaken zullen worden gerealiseerd.“ Kortom, deze wet kan niet worden geïmplementeerd door middel van eenzijdige opleggingen.

Om deze reden heeft de leiding van de Beweging benadrukt dat de leider van het Koerdische volk zijn rol als coördinator van vrede en politieke participatie moet vervullen en dat er democratische wetten moeten worden aangenomen die het proces in staat stellen vooruitgang te boeken. In de verklaring van de leiding van de Beweging is uiteengezet wat er vanaf dit moment moet gebeuren.

Het proces voor vrede en een democratische samenleving kan vooral slagen door te strijden voor democratisering. Vanuit dit perspectief is het noodzakelijk om bij elke kwestie de nadruk op democratisering te blijven leggen en daarvoor te strijden. De roep om democratisering is in Turkije in alle opzichten sterk. Het is belangrijk om deze strijd samen te voeren met degenen die democratisering nastreven. Dat is de fundamentele taak.

Bron: krant Yeni Yaşam

Gerelateerde Artikelen