Schrijfster Mukaddes Erdoğdu Çelik sprak met ANF Nieuwsagentschap ter gelegenheid van 25 november, de Internationale Dag voor de uitbanning van geweld tegen vrouwen, en benadrukte daarbij het directe verband tussen de strijd van vrouwen en sociale vrede, evenals het verband tussen mannelijk geweld en staatsgeweld. Mukaddes Erdoğdu Çelik besprak de strijd van vrouwen om een actieve rol te spelen in het proces om de Oproep tot Vrede en een Democratische Samenleving van de Koerdische volksleider Abdullah Öcalan van 27 februari 2025 in de samenleving te verankeren, evenals de strijd die gevoerd moet worden tegen het beleid van straffeloosheid.
Mukaddes Erdoğdu Çelik zei dat het vrouweninitiatief „I Need Peace“, waarvan zij lid is, is opgericht om de Oproep tot vrede en een democratische samenleving van de Koerdische volksleider Abdullah Öcalan van 27 februari 2025 in de samenleving te verankeren en te bespreken hoe vrouwen actieve actoren in dit proces kunnen worden. Ze verklaarde dat, terwijl de inspanningen om maatschappelijke steun voor vrede op te bouwen voortduren, staatsgeweld tegen vrouwen gedurende de 40 jaar van oorlog een van de meest urgente problemen blijft waarmee zij worden geconfronteerd.
'Mannelijke dominantie blijft bestaan onder elk heersend systeem'
Mukaddes Erdoğdu Çelik zei dat vrouwen niet alleen over de toekomst, maar ook over het verleden spraken, en vatte de historische ontwikkeling van de mannelijke dominantie als volgt samen: „Vrouwenmoord en mannelijk geweld tegen vrouwen, die nog steeds deel uitmaken van het menselijk bestaan, zijn sinds het ontstaan ervan de meest zichtbare uitingen van mannelijke dominantie geweest. Tegelijkertijd weten we dat mannelijke dominantie een op zichzelf staand systeem is geworden, dat doordringt in en verankerd raakt in elke dimensie van het economische, sociale en politieke leven, ongeacht het heersende systeem, en dat het onder elke heersende orde standhoudt. Dit is de realiteit van waaruit we vertrekken.”
‘Achter huiselijk geweld en staatsgeweld schuilt dezelfde realiteit’
Mukaddes Erdoğdu Çelik stelde dat de staat de structuur is die in de hedendaagse wereld namens de heersende machten regeert, en wees erop dat dezelfde staatsstructuur achter het geweld schuilgaat, mannelijke daders via de rechterlijke macht beschermt en strafvermindering toekent.
Mukaddes Erdoğdu Çelik herinnerde eraan dat de lichamen en seksualiteit van vrouwen het doelwit waren van seksuele martelingen en bloedbaden tijdens de veertig jaar durende oorlog, en zei: „Dezelfde realiteit schuilt achter het geweld tegen een vrouw die thuis door haar echtgenoot wordt vermoord of op straat door haar ex-echtgenoot wordt neergeschoten, en achter de seksuele agressie waarmee vrouwen te maken krijgen door toedoen van politieagenten, soldaten, dorpswachten of antiterrorisme-eenheden van de staat. En wij vrouwen blijven hiertegen strijden, want dit is een van onze meest fundamentele kwesties.”
'De vrijspraak van Musa Orhan is een belangrijke reden tot verontwaardiging'
Mukaddes Erdoğdu Çelik veroordeelde de vrijspraak van specialist-sergeant Musa Orhan in de zaak waarin hij werd berecht op beschuldiging van zware seksuele aanranding ten zeerste, en benadrukte dat er een beleid van straffeloosheid was gevoerd, ondanks het feit dat Ipek Er de dader expliciet had geïdentificeerd in een brief voordat ze zelfmoord pleegde. Ze herinnerde eraan dat vrouwen, journalisten, filmmakers en schrijvers die tegen deze situatie protesteerden, waren gestraft. Mukaddes Erdoğdu Çelik zei: “Terwijl staatsfunctionarissen buitengewoon bevoorrecht worden behandeld, kan een moordenaar als Musa Orhan worden vrijgesproken. Er is geen treffender voorbeeld dat de situatie zo duidelijk illustreert. Bovenal is dit een grote reden tot verontwaardiging.”
Mukaddes Erdoğdu Çelik benadrukte dat deze situatie een centrale plaats moet innemen in de komende mobilisaties op 25 november tegen geweld tegen vrouwen. Ze riep op om alle door de staat in de doofpot gestopte vrouwenmoorden tot een centraal aandachtspunt van de strijd te maken, met name de zaak Gülistan Doku, die volgens haar in de doofpot was gestopt door een netwerk dat verantwoordelijk is voor moord en dat opereert rondom het kantoor van de gouverneur.
'Mensen laten concurreren om hun lijden is staatsbeleid'
Mukaddes Erdoğdu Çelik zei dat een einde aan de conflicten zou betekenen dat bloedbaden, martelingen en verkrachtingen zouden ophouden en dat deze realiteit publiekelijk zou worden erkend. Ze verklaarde ook dat vrede de nationalistische barrières zou wegnemen die de klassenstrijd in de weg staan. Mukaddes Erdoğdu Çelik wees erop dat de begroting voor 2027 opnieuw was opgesteld als een „oorlogsbegroting“, zonder enige toewijzing voor vrouwen, en beoordeelde het proces als volgt: „We moeten schouder aan schouder staan. Mensen laten concurreren om hun lijden is staatsbeleid. Toen de Oproep tot Vrede en een Democratische Samenleving werd gedaan, kwamen de oorlogsvoerders onmiddellijk naar voren en vroegen: ‘Wat gebeurt er dan met onze martelaren en veteranen?’ Toch ligt juist hier zowel de scherpste kant van de onderdrukking als de sleutel tot het oplossen van de problemen. Er is een deur geopend, en die deur staat voor iedereen open. We moeten dit onderkennen en een strategische aanpak en werkterrein organiseren die die deur nog verder zullen openen.”
Mukaddes Erdoğdu Çelik stelde dat mensen over alles in hun dagelijks leven konden praten, maar dat de Koerdische kwestie niet openlijk bij naam kon worden besproken. Ze benadrukte dat iedereen onmiddellijk zijn verantwoordelijkheid moet nemen in een tijd waarin de Alevitische, Koerdische en Yezidische identiteiten niet worden erkend en een uniforme soennitisch-Turkse identiteit wordt opgelegd.
'Turkije voert uitspraken van het EHRM niet uit'
Mukaddes Erdoğdu Çelik zei dat de Turkse regering een antidemocratische en fascistische machtspraktijk voert, door te weigeren uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) uit te voeren en rechterlijke beslissingen te negeren, terwijl ze tegelijkertijd misbruik maakt van de grondwet van 12 september.
Ze zei: „We kunnen zien hoe antidemocratisch Turkije is, met een regering die aan de macht is gekomen door zelfs de grondwet van 12 september te misbruiken en die weigert rechterlijke uitspraken na te leven. Turkije is een land dat de uitspraken van het EHRM niet uitvoert. In een tijd waarin imperialistische beleidslijnen wereldwijd nieuwe oorlogen en bewapening organiseren, wordt de Volksleider van de Koerdische Vrijheidsbeweging, die de realiteit achter al deze corruptie aan het licht heeft gebracht, nog steeds in de gevangenis vastgehouden, waar hij in de eerste plaats door een samenzwering terecht is gekomen. We worden geconfronteerd met onderdrukking en geweld die weigeren het isolement op te heffen, ondanks uitspraken van het EHRM.”
'We kunnen een krachtige strijd tegen geweld ontwikkelen'
Mukaddes Erdoğdu Çelik herinnerde eraan dat 25 november voortkomt uit het revolutionaire verzet van de Mirabal-zussen tegen staatsgeweld in Latijns-Amerika en concludeerde: „De betekenis van 25 november is in Turkije aanzienlijk verbreed; staatsgeweld en patriarchaal geweld zijn met elkaar versmolten. Dit is een zeer belangrijk verschijnsel. Als we de betekenis ervan goed begrijpen, kunnen we vanuit het vrouwenfront een zeer krachtige strijd tegen geweld ontwikkelen. De vrouwenbeweging moet echter ook het aanpakken van de bronnen van dit geweld tot een essentieel onderdeel van haar agenda maken.”
