Nieuwe vrolijkheid
En opeens kon ik er niet meer omheen. Deep Fake videotjes zijn mijn screentime-leven binnen gemarcheerd, om nooit meer te vertrekken. Wat zich eerst druppelsgewijs aanmeldde, en zo vrolijk kwam aangehuppeld, gaat nu lekker los.

Aanvankelijk waren daar die vrij schattige, nogal onwaarschijnlijke dierenfilmpjes; vervolgens kwamen die wonderlijke, Deep Fake optredens erbij van America ‘s Got Talent; en toen ook nog die pop-up aanbevelingen voor hippe voedingssupplementen en beursadviezen door bekende Nederlandse specialisten. Met persoonlijkheden als Erik Scherder en Jort Kelder aan het woord, van wie de identiteiten werden gestolen en zijn ingezet met AI om deze fake business aan te prijzen.

Sinds kort rijdt nu ook een Deep Fake Elon Musk op een soort AI-monowheel op mijn beeldscherm voorbij, en paradeert hij af en toe bewonderend langs een rij sensuele Deep Fake robo-chickies. Steeds weer moet ik die zaken dan wegklikken. Het algoritme achter deze pushberichten heeft mij blijkbaar gespot, en geïdentificeerd als dankbare afnemer van deze bagger – en daar helpt geen moedertje lief tegen, vrees ik.
The facts
Een recente studie bracht aan het licht dat bij Tik-Tok een handje vol A.I. fake video’s al goed waren voor vier en een half miljard views. Ik benijd de jongeren niet die daaraan worden blootgesteld. (Zie rapport van AI Forensics)
Het zou toch – technisch en wettelijk gezien – goed te doen zijn om vanuit Europees toezicht deze ontwikkeling een halt toe te roepen en de gebruikers te beschermen door een hard ‘Niet, tenzij!’-beleid, bekrachtigd door een regime van stevige boetes. Maar dan moet je dat wel willen. Willen of kunnen? Kunnen of willen?? Dat lijkt weer eens typisch zo’n gevalletje van een kip-ei probleem.

Als het aan Big Tech ligt gaan in het komende jaar alle remmen los, en worden we nog op veel moois getrakteerd.
-------------------------
No Shame #2
De shittiness van het bestaan
‘Kennis is macht’ is een leus uit de jaren zestig. Maar daar moeten we, met de huidige Deep Fake kennis van zaken, een kattebelletje aan toevoegen, n.l. dat het alleen macht geeft als het ook op waarheid berust. Op zichzelf is de oprukkende virtualisering van onze belevingswereld geen kwade zaak. Het wordt pas ernstig als we het onderscheid niet meer kunnen maken tussen de reële werkelijkheid en noden van ons bestaan, en de vele luchtkastelen die ons worden voorgehouden. Dat was altijd al moeilijk, maar dat wordt – in onze tijd – ons nu ook zeker niet makkelijker gemaakt.
Jezelf de tijd gunnen om de zaak eens goed te beschouwen, zit er vaak niet in.
Het perfecte antwoord
Conservatieve denktanks presenteren hun uitleg voor het ontstaan van de huidige maatschappelijke en economische crisis, èn zij leveren daar een universeel antwoord op. Maar snijdt dat ook hout? Desperate tijden roepen om desperate antwoorden? Kan best wezen, maar zijn de oplossingen van nu niet de nachtmerries van morgen? Wie aan de oplossingen van Project 2025 twijfelt wordt weggezet als on-Patriottisch. Dan ben je meteen een ‘communist’ of ‘landverrader’.
In de groezeligheid van het bestaan lijken we meer dan ooit vatbaar voor flitsende oplossingen – de perfecte antwoorden op de verkeerde vragen. Waarom zou je investeren in goed onderzoek als je je ook kan laten leiden door fijne onderbuikgevoelens?
Een frisse wind
Een brede vijandigheid ten aanzien van de vooraanstaande Amerikaanse universiteiten typeert het huidige politieke klimaat. Ik vrees dat de uitstroom van kundige wetenschappers plaats zal maken voor een instroom aan reactionaire pseudowetenschap – wat niet zonder gevolgen zal zijn voor de Amerikaanse cultuur en economie.

De VS lijkt in rap tempo weg te zakken in een moeras van alternatieve waarheden, waarvoor het de burgers aan tijd ontbreekt – en de middelen –, om die stuk voor stuk te weerleggen.
Niet alleen in het woelige Amerika van nu, ook in Europa zijn wij niet ongevoelig voor de verleidingen van de ideologische hetze. Zo wordt in Italië dit jaar een degelijke seksuele voorlichting uit het lespakket geschrapt, omdat het zou botsen met de traditionele, nationale waarden.

Is er nog wel een remedie tegen de opkomst van de bullshit cultuur? Zijn wij ertoe veroordeeld om jubelend en vloekend collectief de afgrond in te dansen? Ik word er spontaan heel moe van, maar volgens Juval Harari is er wel een geweldloze uitweg, ook al zijn de huidige gevaren angstaanjagend. Aanzetjes tot een andere kijk op de zaak kunnen zelf al een andere loop der
dingen in gang zetten. We staan nu voorgesorteerd op een moedwillige destructie. Kan het roer nog om?
Wat nu?
Harari stelt, dat het feministisch perspectief op onderdrukking ons aanknopingspunten biedt om daarmee, op een geweldloze wijze, te breken. Dat je überhaupt iets te kiezen hebt, dat is al een breuk met de bestaande orde. Dat is op zichzelf al een beangstigende factor voor wie de regie van het geweld in handen heeft. Het is dan wel meteen weer de rode lap voor bijna ieder regime in het Midden Oosten, – en niet alleen daar! – omdat de feministische reflectie op het actuele ‘normaal’ de legitimiteit van de alledaagse onderdrukking onderzoekt en ontkracht. Als onderdrukkers erop aanslaan, dan weet je wel dat je een punt hebt.

De oproep om met elkaar in gesprek te gaan en vooral te gaan luisteren, hoor ik niet terug bij MAGA – Die club staat strak, altijd bereid om er stevig op los te slaan.
Dan herinner ik me dit:
‘A nation that does not know shame is a danger to others,
and not in the least to itself’
Terwijl de wereldleiders fijn van zich afbijten, voel ik vooral plaatsvervangende schaamte.
De nucleaire grootmachten zitten aan de knoppen. Zij spelen met vuur. Zij bepalen de nieuwe wereldorde, die erop is ingericht om verdeeldheid te zaaien, zodat de zwaargewichten het voor het zeggen hebben.
In dat licht is het Nederland gegund om fijn te bakkeleien met zichzelf.
-------------------------
No Shame #3
Gelijke kansen
“Alleen koningen en wilden leven in volledige autonomie", schreef Diderot, “Burgers hebben zich af te stemmen op elkaar. Daarin vinden zij hun waarde – verankerd, niet in de doorgegeven privileges van de enkeling, maar in de wetten die hen met elkaar verbinden. (...)
In de mate waarin aan de burgers gelijke kansen worden geboden zal er rust heersen.”
Dat perspectief hoor ik steeds minder doorklinken, ook al neemt de roep om vrede toe. Frauderende heethoofden en sneaky gastjes delen de lakens uit. Dat we nu zitten met een chantabele knoeiboel, dat vind ik niet zo gek. Dat we erin berusten, dàt vind ik wèl wonderlijk. Én pijnlijk.
Autocraten hebben het tij mee. Met stevige kapitaalinjecties door de tech-giganten hebben zij de wind in de rug. De neoliberale orde is nu uit de mode, het graaikapitalisme is hip. Is het een moedwillig georkestreerde gekte? Of slechts een uitdrukking van een geknakt zelfbewustzijn, een teken van uitputting en een gebrek aan creativiteit?
Een pittig jachtseizoen
In de tussentijd jaagt de Amerikaanse overheid op vluchtelingen die hun registratie-papieren niet helemaal op orde hebben. Zij worden allemaal geportretteerd als narco-criminelen en verkrachters, terwijl recent onderzoek heeft aangetoond dat er nu 7500 burgers vastzitten zonder enige criminele achtergrond – Daarentegen verleende Trump op 1 december wel gratie aan de hoogste drugsbaas van Honduras, Juan Orlando Hernandez, die nog 45 jaar moest uitzitten in een Amerikaanse gevangenis. Hoezo War on Drugs? Kleine drugsbootjes opblazen, maar de narco boss ontzien? Wat is hier aan de hand?

Have mercy!
En dan is daar nog die zaak met de crypto-fraudeur Changpeng Zhao, de oprichter van Binance, ook opgepakt en veroordeeld door de federale rechtbank. Ook die hoeft nu zijn straf niet meer uit te zitten. Naar Trumps zeggen, omdat “er veel goede mensen” zijn die hem om gratie hebben gevraagd. Overigens beweerde Trump dat hij de goede man zelfs niet eens kende – wat zijn ruimhartigheid eens te meer onderstreepte.
Was dit een gevalletje van empathische coulance, recht uit het hart van de president, of speelde hier toch iets anders? Ik twijfel. Wel staat vast, dat er in het afgelopen jaar een innige financiële verbinding is ontstaan tussen de veroordeelde cryptohandelaar en de Trump-familie. Een stroom van vele miljarden vloeide vanuit de Binance crypto business, langs het investeringsfonds MGX, gevestigd in Abu Dhabi, naar Stable Coin, het crypto-bedrijf van de familie Trump.

Afweging
Trump mag dan wel een vrolijke jongen wezen, maar ga er maar van uit, dat zijn juristen deze zaak eerst goed hebben bestudeerd. Afijn, het is allemaal niet uit te leggen, maar daarom juist ook weer wel. Truth Social en het platform X houden de gemoederen verhit, maar toch ook net weer goed in bedwang. “There are good people and bad people on both sides...” Daar moeten we het voor nu even mee doen.
Ik vraag me wel af, waarom je nog naar Deep Fake zou grijpen – Waarom zo moeilijk doen!? –, als je ook op klaarlichte dag de zaak kan belazeren en leeg plunderen? Wel zo prettig.
Als je je gewoon nergens voor schaamt en nergens voor terugdeinst, komt het allemaal goed.
Auteur: Paul Terlunen