- Noord-Koerdistan
De Volkspartij voor Gelijkheid en Democratie (DEM-partij) heeft in Misirc (Turks: Kurtalan) in de provincie Sêrt (Siirt) de campagne „Een begroting voor brood, vrede en gerechtigheid“ gelanceerd. Tijdens het startevenement in het Ehmedê-Xanê-park luisterden medevoorzitter Tuncer Bakırhan en een partijdelegatie eerst naar de eisen van boeren, ondernemers, gepensioneerden en andere bevolkingsgroepen. De aandacht ging vooral uit naar de stijgende kosten van levensonderhoud, het gebrek aan banen en de economische verwaarlozing van de regio. Bakırhan kondigde aan de komende begrotingsbesprekingen voor 2027 te zullen begeleiden met een landelijke mobilisatie. Zijn partij zal zich zowel in het parlement als op straat inzetten voor een andere verdeling van overheidsmiddelen.
Landbouw onder druk: stijgende kosten en dalende opbrengsten
Uit de bijdragen van de bevolking kwam een beeld naar voren van de economische moeilijkheden in de regio. Boeren en veehouders vertelden dat ze, gezien de hoge productiekosten, nauwelijks nog in hun levensonderhoud kunnen voorzien. „Vooral vanwege de stijgende voerprijzen moeten we onze dieren slachten. De liter diesel die we nodig hebben voor het bewerken van onze akkers kost inmiddels meer dan 100 lira”, verklaarden de getroffenen.
Steeds meer landbouwgrond bleef daardoor onbebouwd. Daar komen nog eens de ecologische veranderingen door de Ilisu-dam bij. Volgens de lokale bevolking is het regionale klimaat veranderd, waardoor de bestuiving van de pistachebomen wordt belemmerd en de opbrengsten dalen. Voor talrijke gezinnen vormt de pistacheteelt een essentiële bron van inkomsten.
Bakırhan beschreef de berichten als een weerspiegeling van de sociale verhoudingen in Turkije. Miljoenen mensen zouden hun huur niet kunnen betalen, hun kinderen niet voldoende kunnen verzorgen of, ondanks dat ze werken, niet in hun levensonderhoud kunnen voorzien. „Als deze staat ook de staat is van de boeren, arbeiders, armen en gepensioneerden, dan moet hij eindelijk ook luisteren naar de eisen die onze broeders en zusters hier in Sêrt hebben gesteld”, zei de DEM-voorzitter.
De begrotingsmiddelen moeten ten goede komen aan de mensen
Bakırhan had vooral scherpe kritiek op de geplande spoorverbinding tussen Sêrt en Misirc. Hij trok het economische nut van het project voor de bevolking in twijfel en verweet de regering dat zij vooral de belangen van de mijnbouwbedrijven diende. „Waarom moet deze spoorlijn worden aangelegd? Zodat de mijnbouwbedrijven, die onze natuur in Şêrwan en Sêrt vernietigen, nog meer kunnen verdienen. De wagons moeten hun grondstoffen naar de fabrieken vervoeren“, legde hij uit.
In plaats daarvan moet de regering de belastingdruk voor kleine ondernemers verlagen, bedrijven met schulden ontlasten, gratis schoolmaaltijden mogelijk maken en de inkomens van werknemers en gepensioneerden verhogen. „De begroting moet worden opgesteld ten behoeve van de werknemers, de bevolking en de armen. Onder uw regering is de begroting nooit opgesteld ten behoeve van de arbeiders of de minimumloonontvangers. Maar deze keer zullen we dat niet accepteren. We zullen ons hiertegen in het parlement met alle kracht verzetten.“
Mijnbouw en stuwdammen, maar nauwelijks perspectieven voor de jeugd
Bakırhan wees op de tegenstrijdigheid tussen de intensieve economische exploitatie van de regio en de aanhoudende armoede van de bevolking. Sêrt wordt gekenmerkt door stuwdammen en mijnbouwprojecten, terwijl jongeren uit Misirc zelfs in toeristische regio’s in het westen van Turkije, zoals Marmaris, nauwelijks banen tegen het minimumloon kunnen vinden. Tegelijkertijd uitte hij kritiek op de ongelijke belastingdruk. Volgens de begrotingscijfers die hij aanhaalde, zouden werknemers, minimumloonontvangers en ondernemers ongeveer vijf biljoen lira aan belastingen moeten opbrengen, terwijl van welgestelde bevolkingsgroepen ongeveer twee biljoen lira wordt verwacht.
„Van wie zijn die belastingen, en van wie zal die begroting zijn? Het zal de begroting van de rijken zijn”, zei Bakırhan. Hij bracht ook de ontoereikende openbare infrastructuur ter sprake. Hoewel de provincie omringd is door stuwdammen, kampt Misirc al decennia lang met problemen op het gebied van de watervoorziening. „In plaats van een spoorlijn aan te leggen voor de mijnen in Şêrwan, moet er eindelijk eens voor worden gezorgd dat Misirc water krijgt. Overal zijn er stuwdammen, overal is er water.“
Bakırhan wees bovendien op het tekort aan artsen in staatsziekenhuizen en het gebrek aan economische infrastructuur. Terwijl talrijke afgestudeerden werkloos zijn, kunnen ziekenhuizen in Sêrt en Xisxêr (Pervari) niet voldoende worden voorzien van medisch personeel.
Waarom stijgen de defensie-uitgaven?
Een centraal thema in zijn toespraak was het verband tussen het vredesproces en het begrotingsbeleid van de staat. Bakırhan had kritiek op het feit dat de regering, ondanks de afname van de gewapende conflicten en de ontbinding van de PKK, nog steeds aanzienlijke extra middelen voor militaire doeleinden uittrekt. „Er zijn al twee jaar geen gevechten meer. De PKK heeft zich ontbonden en een nieuw proces in gang gezet. Waarom investeer je dan het geld dat je aan de armen zou moeten geven, in wapens?“
Bakırhan wees op een stijging van de begrote defensie-uitgaven met ongeveer 60 procent. De politieke en economische mogelijkheden die het vredesproces biedt, moeten volgens hem worden benut voor sociale rechtvaardigheid. „We zullen het hebben over de economie, over rechtvaardigheid en over vrede. Daarom moet deze begroting in het teken staan van rechtvaardigheid, de economie dienen en gericht zijn op vrede.“
De politicus koppelde deze eis aan kritiek op corruptie, politieke bevoordeling en het ontslag van werknemers via noodverordeningen (KHK). Terwijl mensen hun baan zouden zijn kwijtgeraakt vanwege hun politieke overtuigingen, zouden economisch invloedrijke kringen profiteren van staatssteun.
Landelijke mobilisatie aangekondigd
Met deze campagne wil de DEM-partij de eisen van verschillende maatschappelijke groepen samenbrengen, legde Bakırhan uit. Gepensioneerden, werknemers, vrouwen, studenten, boeren en ondernemers moeten hun belangen gezamenlijk verwoorden en zich organiseren. „Dit land is van ons allemaal. De begroting is niet de begroting van een handvol mijnbouwondernemers, rijken en industriëlen. Het is de begroting van onze gepensioneerden, onze jongeren en de mensen die leven van landbouw en veeteelt.“
Bakırhan kondigde aan de strijd rond de begroting in het parlement en met publieke acties in heel Turkije voort te zetten. Het doel is een rechtvaardige verdeling van de overheidsmiddelen over de gehele bevolking. Na afloop van het evenement werden drie door het stadsbestuur van Misirc voltooide voorzieningen geopend: een openbare bibliotheek, een gemeentelijk volksrestaurant en het rouwhuis dat is vernoemd naar de overleden politicus Sırrı Süreyya Önder.
